Verslag van een bedrijfsbezoek in Valencia
Begin 2022 kocht ik een gitaar gebouwd door Juan Hernandez, model Concierto met een bovenblad van Canadees cederhout. Het volume van deze gitaar is uitstekend, het geluid is breed en krachtig, en de gitaar speelt soepel. Een ideale combinatie. Vervolgens wilde ik natuurlijk alles weten over wie dan wel deze gitaarbouwer Juan Hernandez is.
Deel van de gitaarwerkplaats Juan Hernandez
Hernandez werd in 1948 geboren in Turís, een gemeente oostelijk van Valencia. Op zijn vijftiende ging hij als leerling werken in de werkplaats van Guitarras Esteve in Valencia. Deze gitaarwerkplaats werd 1957 gestart door Francisco Esteve, Manuel Adalid en Antonio Monfort en werd later voortgezet door Manuel Adalid jr. (die ook onder zijn eigen naam hand gebouwde gitaren op de markt brengt).
Bij Guitarras Esteve ontwikkelde Hernandez zijn vakmanschap als professioneel gitaarbouwer. Na vele jaren gewerkt te hebben aan de exclusieve gitaren van Esteve, besloot hij samen met een klein team van vakmensen een beperkt aantal hoogwaardige gitaren onder zijn eigen naam te gaan bouwen. De eerste gitaren van Juan Hernández werden rond 1999 opgeleverd.
Momenteel is de productie van de merken Esteve, Hernandez en Adalid samengevoegd en ondergebracht in één grote werkplaats vlak aan de kust, aan de Camino al Mar 15 in de wijk Alboraia van Valencia. Het geheel staat onder leiding van Alberto Hernandez de zoon van Juan. Vader Hernandez is met pensioen, maar komt nog elke dag op de werkplaats.
Juan Hernandez met zijn zoon Alberto
Op de website van Juan Hernandez staan romantische foto’s van vader en zoon.
De foto’s wekken de indruk dat gitaren helemaal met de hand worden gebouwd. Dat is vandaag de dag echt niet meer de praktijk van de moderne bouw van klassieke gitaren. Traditioneel handwerk en moderne technologie gaan momenteel hand in hand. Ik werd steeds nieuwsgieriger naar deze praktijk, nam contact op met Alberto Hernandez en vroeg of ik zijn werkplaats mocht bezoeken. Ik was hartelijk welkom.
Juan Hernandez – topmodel Luthier
In juni 2025 reisde ik naar het Spaanse Valencia en werd rondgeleid door de werkplaats van Hernandez. Er werken zo’n vijftig mensen in het bedrijf. Wat direct opvalt is dat iedereen zijn eigen specialiteit heeft. De één produceert de bovenbladen. De volgende lijmt de gitaren in elkaar. De ander zorgt voor het spuiten van de lak op de gitaar. Op deze manier heeft de werkplaats een hele serie werkstations waar onderdelen van de gitaren worden gereed gemaakt en waar stap voor stap de instrumenten worden opgebouwd.
Voorbereiding om het achterblad op de klankkast te lijmen
Op de werkplek hierboven wordt de voorbereiding gedaan om het achterblad op de romp van de klankkast te lijmen.
Net in elkaar gelijmde gitaren worden afgebonden met henneptouw
Als ook het bovenblad en de hals aan de klankkast worden gelijmd, wordt de gitaar helemaal ingebonden met traditioneel henneptouw. Dit is nog steeds de beste methode om de lijm gelijkmatig over de opbouw te laten uitharden.
Klaar maken van de zijkanten
De zijkanten van de gitaar worden traditioneel gemaakt van palissanderhout. Hernandez maakt ook steeds meer gebruik van pau ferro hout, omdat goed palissander moeilijker te verkrijgen is. Qua klank is pau ferro helderder dan palissander, maar met dezelfde diepte en warmte. De zijbladen worden vochtig gemaakt en in een stalen mal, die tot 280° wordt verwarmd, in hun ronde vorm gebogen.
Zaag-, schaaf- en schuurafdeling
Er is een zaag- en schuurafdeling waarin de boven- en onderbladen en de halzen minutieus worden gezaagd en geschuurd tot de optimale dikte. Met een speciale machine worden computergestuurd de inkepingen gezaagd op de hals, waarna handmatig de frets worden aangebracht.
Polijsten van de gitaar
Aflakken met de spuit
Uiteindelijk worden de gitaren heel voorzichtig gepolijst en vervolgens gespoten. Ten slotte moeten de nieuwe gitaren van snaren worden voorzien. Echt goed afstellen gebeurt helaas niet. Dat moet je zelf (laten) doen als je een gitaar hebt aangeschaft.
Besnaren van de nieuwe gitaar
Hernandez probeert, vanuit de ambachtelijke traditie, nieuwe ontwerpen en technieken te ontwikkelen. Zij hebben nu hun topmodel met een ‘Australian lattice bracing’ geconstrueerd. Dat is een soort rooster van versterkt hout als vervanger van de traditionele zangbalkjes als versteviging van het bovenblad. Deze techniek wordt toegepast op het model Luthier. Het geeft de gitaar meer kracht, boventonen en een rijkere en modernere klankkleur.
Lattice bracing onder het bovenblad
Ook werkt Hernandez met geavanceerde innovaties zoals een ‘double nomex’ bovenblad. Dat is een sandwichconstructie bestaande uit drie lagen. Een boven- en een onderlaag van superdun hout, bijvoorbeeld Duits sparrenhout en/of Canadees ceder. Een tussenlaag van nomex, een synthetisch materiaal met een honingraatstructuur. Hierdoor kun je ook bovenbladen maken van twee soorten hout. Deze techniek wordt toegepast op het model Maestro Especial. Ook hier is het idee dat dit leidt tot een betere geluidskwaliteit.
Alberto Hernandez en Maarten Faas
Vakmanschap is meesterschap!
Het geheim achter een bedrijf als Juan Hernandez, en dus van de bouw van gitaren van topkwaliteit, bestaat uit een aantal onlosmakelijk met elkaar verbonden aspecten.
1. Een uitstekend team van ambachtelijke vakmensen. Er is nauwelijks personeelsverloop bij Hernandez.
2. Het gebruik van de allerbeste materialen, met name het hout.
3. Een constructieproces op basis van de ambachtelijke traditie van gitaarbouw, maar met behulp van moderne bouwtechnieken en -instrumenten.
4. Het ontwikkelen van nieuwe innovatieve technieken in de gitaarbouw, zoals het ‘double nomex’ bovenblad en de ‘lattice bracing’.
Bekijk en beluister enkele fragmenten gespeeld op het topmodel Luthier van Juan Hernandez door Mirta Alvarez.